powiat · śląskie
Zabytki w powiecie zawierciańskim
W powiecie zawierciańskim do rejestru zabytków wpisano 133 obiekty w 31 miejscowościach. Rejestr zabytków nieruchomych obejmuje 121 z nich, stanowiska archeologiczne 12. Najczęstsze funkcje to kościół (21), dwór (9) i mur/ogrodzenie (9). Datowanie ustalono dla 108 obiektów, najstarsze pochodzą z XII wieku. Styl architektoniczny jest znany dla 101 obiektów, najczęściej nieznany (73). Pierwszy wpis do rejestru pochodzi z 1947 roku, najnowszy z 2024. Pod względem liczby zabytków to 18. z 36 powiatów w województwie śląskim.
- 133
- obiekty w rejestrze
-
- rejestr nieruchomy
- 121
- stanowiska archeologiczne
- 12
- 31
- miejscowości z obiektami
- XII w.
- najstarsze datowanie
- datowanie ustalono dla 108 z 133 obiektów
- 1947
- pierwszy wpis do rejestru
- najnowszy wpis: 2024
1 003,7 km² · 109 044 mieszkańców · 12,2 obiektu na 10 tys. mieszkańców, w kraju 23,9 · pod względem gęstości 30. z 36 w województwie · dane GUS na koniec 2025
Gminy
| Gmina | Najczęstsza funkcja | Miejscowości | Obiekty |
|---|---|---|---|
| Zawiercie | budynek mieszkalny | 1 | 26 |
| Szczekociny - obszar wiejski | mur/ogrodzenie | 5 | 22 |
| Irządze | osada | 3 | 14 |
| Szczekociny - miasto | oficyna mieszkalna | 1 | 14 |
| Pilica - miasto | kościół | 1 | 12 |
| Pilica - obszar wiejski | kościół | 4 | 11 |
| Żarnowiec | kościół | 4 | 9 |
| Łazy - obszar wiejski | kościół | 4 | 7 |
| Ogrodzieniec - obszar wiejski | dwór | 2 | 6 |
| Włodowice - miasto | kościół | 1 | 4 |
| Kroczyce | grodzisko | 2 | 2 |
| Ogrodzieniec - miasto | kościół | 1 | 2 |
| Poręba | kościół | 1 | 2 |
| Włodowice - obszar wiejski | dwór | 1 | 2 |
Funkcje obiektów
Liczby z wykresu
| Wartość | Obiekty |
|---|---|
| kościół | 21 |
| dwór | 9 |
| mur/ogrodzenie | 9 |
| park | 9 |
| osada | 8 |
| budynek mieszkalny | 7 |
| pałac | 6 |
| zamek | 4 |
| pozostałe 41 funkcji | 60 |
Style architektoniczne
Liczby z wykresu
| Wartość | Obiekty |
|---|---|
| nieznany | 73 |
| barokowy | 10 |
| klasycystyczny | 5 |
| gotycki | 3 |
| eklektyczny | 2 |
| neogotycki | 2 |
| inny | 1 |
| krajobrazowy | 1 |
| pozostałe 4 stylów | 4 |
Styl jest znany dla 101 z 133 obiektów (76%). Wykres pokazuje tylko tę część.
Wpisy do rejestru według dekad
Liczby z wykresu
| Dekada | Wpisy |
|---|---|
| 1900 | 0 |
| 1910 | 0 |
| 1920 | 0 |
| 1930 | 0 |
| 1940 | 7 |
| 1950 | 11 |
| 1960 | 42 |
| 1970 | 16 |
| 1980 | 5 |
| 1990 | 38 |
| 2000 | 3 |
| 2010 | 3 |
| 2020 | 8 |
Na tle innych i w czasie
Pod względem liczby zabytków jest 18. z 36 powiatów w województwie, a w całym województwie 18. z 36.
| Jednostka | Obiektów |
|---|---|
| Pszczyński | 161 |
| Bielski | 146 |
| Rybnicki | 146 |
| Zawierciański | 133 |
| Gliwice | 122 |
| Kłobucki | 117 |
| Będziński | 113 |
Pierwszy obiekt z tego obszaru trafił do rejestru w 1947 roku (ruiny zamku), ostatni w 2024 (kościół pw. Zesłania Ducha Świętego).
| Dekada | Obiektów |
|---|---|
| 1940 | 7 |
| 1950 | 11 |
| 1960 | 42 |
| 1970 | 16 |
| 1980 | 5 |
| 1990 | 38 |
| 2000 | 3 |
| 2010 | 3 |
| 2020 | 8 |