materiał · cała Polska

Zabytki w Polsce, materiał: ceglane

W rejestrze zabytków jest 46 195 obiektów o materiale budowy „ceglane”. Obiekty leżą w 8 778 miejscowościach. Najwięcej z nich jest w województwie dolnośląskim (5 186). Datowanie ustalono dla 44 865 obiektów, najstarsze pochodzą z X wieku. Najczęstsze funkcje to budynek mieszkalny (8 144), kamienica (5 881) i kościół (5 341). Wpisy do rejestru pochodzą z lat 1900 do 2026.

46 195
obiektów w rejestrze: 8 778
miejscowości z obiektami: X w.
najstarsze datowanie: datowanie ustalono dla 44 865 z 46 195 obiektów; 1900
pierwszy wpis do rejestru: najnowszy wpis: 2026

Co znaczy materiał ceglany

Materiał opisuje w rejestrze konstrukcję ścian, a nie wykończenie. Ceglane znaczy więc mur z cegły, także wtedy, gdy jest otynkowany i z zewnątrz nieodróżnialny od muru kamiennego. To najszersza wartość w tej fasecie i mieszczą się w niej obiekty od gotyku po dwudziestolecie międzywojenne: kamienice, kościoły, dwory, pałace, budynki gospodarcze i przemysłowe.

Sama cegła pozwala datować mur. Średniowieczna jest duża, nierówna, o zmiennej barwie, układana w wątku wendyjskim albo gotyckim, z przepalonymi główkami tworzącymi ciemny wzór na licu. Cegła maszynowa z drugiej połowy XIX wieku ma stały format i równą barwę, idzie w wątku krzyżykowym albo blokowym, a elewacja bywa wtedy celowo nietynkowana.

Gdzie to myli. Budynek o kamiennym cokole i ceglanych ścianach jest zapisany jako ceglany, bo pole przyjmuje jedną wartość. Konstrukcja szkieletowa z ceglanym wypełnieniem pól to nie mur ceglany, tylko mur pruski, i ma w rejestrze własną wartość. Pole materiału jest wypełnione tylko w części zbioru, więc brak obiektu w tej fasecie nie znaczy, że nie jest z cegły.

Zobacz też: kamienne, szachulcowe

Rozkład po województwach

Osiem województw z największą liczbą obiektów w tej kategorii. Pozostałe są w ostatnim wierszu zbiorczo: strona z linkiem do każdego z szesnastu przekroczyłaby limit linków wewnętrznych, a lista województw jest w stopce.
Województwo	Obiekty
Dolnośląskie	5 186
Mazowieckie	5 052
Wielkopolskie	4 858
Warmińsko-mazurskie	4 257
Śląskie	3 493
Lubuskie	3 116
Małopolskie	3 051
Podkarpackie	2 518
pozostałe 8 województw	14 664

Obiekty w tej kategorii

46 195 obiektów, strona 402 z 462.

Ratusz, ob. Sąd Rejonowy Nowy Tomyśl · Plac Niepodległości 31 XIX w. Ratusz, ob. Urząd Gminy Tymbark XX w. Ratusz, ob. Urząd Miasta Łasin · Radzyńska 2 XIX w. Ratusz, ob. Urząd Miasta i Gminy Września · Ratuszowa 1 XX w. Ratusz, ob. Wojewódzka Biblioteka Publiczna Olsztyn · Stare Miasto 33 XVII w. Ratusz staromiejski Gdańsk · Korzenna 33/35 XVI w. Ratusz staromiejski, ob. Muzeum Historii Miasta Szczecin · Księcia Mściwoja II 8 XV w. Ratusz staromiejski, ob. Muzeum Okręgowe Toruń · Rynek Staromiejski 1 XIII w. Ratusz z kramami Staszów · Rynek 1 XVIII w. Ratusz z sukiennicami Żelechów · Rynek 1 XVIII w. Redita Toruń · gen. Józefa Sowińskiego 9-11 XIX w. Redita Gdańsk · Pokładowa XIX w. Reduta Czecha Poznań · Panny Marii XIX w. Reduta Kapucyńska Nysa XVIII w. Reduta Morast Kołobrzeg · Warzelnicza XVII w. Reduta Napoleońska Gdańsk XIX w. Reduta skrzydłowa Chochoł Wielki Srebrna Góra XVIII w. Reduta Solna Kołobrzeg · Bałtycka 46 XVII do XIX w. Refektarz konwersów, zachodnie skrzydło klasztoru cystersów Kołbacz · Anny Jagiellonki 2 XIII w. Refektarz, ob. sala parafialna Kartuzy · Klasztorna 5A XIV do XV w. Rektorat Wrocław · Wybrzeże Ludwika Pasteura 1 XIX do XX w. Rektorat Toruń · Jurija Gagarina 11 XX w. Relikt muru domu w ogrodzeniu Wrocław · Katedralna XVIII w. Relikt muru oporowego przeciwskarpy fosy średniowiecznych obwarowań Nowego Miasta Torunia Toruń · Warszawska 11 XIV w. Relikt piwnic Starogard Gdański · Rynek 1 XIV w. Relikt pustelni św. Abrahama Czerna XVII w. Relikty 5 małych magazynów z wałami ziemnymi Gdańsk XX w. Relikty arsenału Szczecin · Józefa Korzeniowskiego 7 XIX w. Relikty bastionu Bramy Mikołajskiej i murów obronnych Wrocław · Plac Jana Pawła II XIII w. Relikty bramy kolejowej Gdańsk XX w. Relikty budowli murowanej Osowa Sień bez datowania Relikty budynku słodowni Rytwiany XIX w. Relikty byłego zespołu budynków zwanego Młynem Szancera Tarnów · Hugona Kołłątaja 11 XIX w. Relikty Domu Zdrojowego III Sopot · Powstańców Warszawy 6 XX w. Relikty działobitni północnej Warszawa XIX w. Relikty historycznej zabudowy d. ul. Muranowskiej Warszawa · Miła XIX w. Relikty kaplicy i kościoła fil. pw. św. Jerzego Goleniów · Sportowa XV w. Relikty kasyna Gdańsk XIX do XX w. Relikty kościoła obronnego, ob. kościół parafialny pw. św. Wojciecha Biskupa i Męczennika Domasław · Wrocławska 34b XVI w. Relikty kościoła pw. św. Mikołaja Wiślica · Plac Solny 35 X do XI w. Relikty kościoła romańskiego pw. św. Gereona Kraków bez datowania Relikty mostu murowanego Barlinek XIX w. Relikty murów miejskich Lublin · Jezuicka XIV w. Relikty murów obronnych Wożuczyn XVI do XVII w. Relikty muru granicznego Gdańsk XX w. Relikty muru obronnego z basztą Wittkop Szczecin · Świętego Ducha 5 XIV w. Relikty mykwy Pruszków · Bolesława Prusa XX w. Relikty oficyny bramnej Borów · Starowiejska 17 XVIII w. Relikty ogrodzenia Krokowa XIX w. Relikty pałacu książąt opolskich Wrocław · Plac bp. Nankiera 1 XIV w. Relikty parowozowni Ciechanów · Fabryczna XIX w. Relikty pierwszej kaplicy św. Antoniego Góra Kalwaria · Księdza Zygmunta Sajny 2 XVII w. Relikty piwnic dawnego ratusza, fragmenty bruku miejskiego oraz korytarz schronu przeciwlotniczego Oświęcim · Rynek Główny XVI w. Relikty pustelni św.św. Józefa i Najświętszej Marii Panny Czerna XVII w. Relikty ścian cokołowych Warszawa · Daniłowiczowska 18B XX w. Relikty średniowiecznych i nowożytnych piwnic Stargard bez datowania Relikty stajni Raszyn · Al. Krakowska 1 XVIII w. Relikty starych koszar Gdańsk XIX do XX w. Relikty tzw. Szańca Kleista Kołobrzeg XIX w. Relikty willi oficerskiej Gdańsk XIX do XX w. Relikty willi podoficerskiej Gdańsk XIX do XX w. Relikty w murach współczesnej szkoły Łodygowice · Królowej Jadwigi 6 bez datowania Relikty zabudowań folwarcznych Ublinek bez datowania Relikty zabudowy folwarcznej Leśnica XIX w. Relikty zabudowy pl. Piłsudskiego Warszawa · Plac marsz. Józefa Piłsudskiego XVII w. Relikty zachodniego skrzydła budynku gorzelni Rytwiany XIX w. Relikty zachodniej części skrzydła południowego z brukiem piwnicy Grudziądz · Zamkowa XIII w. Relikty zamku Borów · Starowiejska 19 XIII do XIV w. Relikty zamku Mirosławiec XIV w. Relikty zamku w budynku magazynu Stopnica · Kazimierza Wielkiego 15 XIV w. Remiza Bielawa · Strażacka 10 XX w. Remiza Legnica · Słubicka 2 XX w. Remiza Gałów XIX do XX w. Remiza Bydgoszcz · Pomorska 18 XX w. Remiza Lubsko · Plac Wolności XVIII w. Remiza Ciechanów XIX do XX w. Remiza Czeladź · 1 Maja XX w. Remiza artyleryjska Gdańsk · Pokładowa XIX w. Remiza dla pojazdów Olsztyn · 15 Dywizji 5 XX w. Remiza Dom Strażaka Biała Podlaska · Artyleryjska 1 XX w. Remiza, ob. garaż Grodzisk Wielkopolski · Osiedle Piaski XX w. Remiza strażacka Wilków XX w. Remiza strażacka Międzyrzecz · Staszica 9 XX w. Remiza strażacka Zielona Góra · Ochla-Osiedle Dworskie bez datowania Remiza strażacka Łódź · Ks. Biskupa Wincentego Tymienieckiego 30A XIX w. Remiza strażacka Korfantów · Kościuszki 2 bez datowania Remiza strażacka Góra Ropczycka XX w. Remiza strażacka Bytom · Prosta 4 XX w. Remiza strażacka Bisztynek · Grodzka 2 XIX w. Remiza strażacka Olsztyn · Niepodległości 16 XIX do XX w. Remiza strażacka Kępno · Kościuszki 2 XIX w. Remiza strażacka i lodownia Wrocław · Stabłowicka 147 XIX do XX w. Remiza strażacka, ob. cerkiew greckokatolicka pw. św. Andrzeja Apostoła Bartoszyce · Księcia Poniatowskiego 4 XIX w. Remiza straży pożarnej Bytom Odrzański · Kopernika XVIII w. Remiza straży pożarnej Chochołów XX w. Remiza straży pożarnej Warszawa · Marcina Kasprzaka 25 XIX w. Remiza straży pożarnej Żyrardów · Stanisława Sławińskiego 6 XIX w. Remiza straży pożarnej Gdańsk XIX w. Remiza straży pożarnej, ob. budynek mieszkalny Katowice XIX w. Remiza straży pożarnej, ob. ekspozycja muzealna Włocławek · Żabia 8 XX w.

Wpisy do rejestru według dekad

110

1920

568

1930

560

1940

2 864

1950

8 961

1960

5 177

1970

7 936

1980

9 986

1990

4 559

2000

3 751

2010

1 721

2020

2 najstarsze wpisy pochodzą z lat 1900-1909; wykres zaczyna się od lat 1920.

Liczby z wykresu

Wpisy do rejestru według dekad, w Polsce. Tabela obejmuje całą serię, także dekady sprzed pierwszego wpisu, których rysunek nie pokazuje: kompletność należy do tabeli, a nie do rysunku. Dekady bez wpisów zostają w tabeli z wartością zero, żeby luka w rejestrze była widoczna jako luka, a nie jako brak wiersza.
Dekada	Wpisy
1900	2
1910	0
1920	110
1930	568
1940	560
1950	2 864
1960	8 961
1970	5 177
1980	7 936
1990	9 986
2000	4 559
2010	3 751
2020	1 721

Źródło danych

Dane pochodzą z rejestru zabytków prowadzonego przez Narodowy Instytut Dziedzictwa, udostępnionego na portalu dane.gov.pl na licencji CC BY 4.0. Dane zostały przetworzone: ujednolicono nazewnictwo jednostek administracyjnych, znormalizowano chronologię do wieków, w nazwach obiektów zastąpiono pauzę i półpauzę dywizem, przy wyświetlaniu podniesiono pierwszą literę nazwy obiektu, oraz wyliczono agregaty. Stan danych: 2026-09-30.

Współrzędne miejscowości pochodzą z Państwowego Rejestru Nazw Geograficznych, a granice jednostek administracyjnych z Państwowego Rejestru Granic. Oba prowadzi Główny Urząd Geodezji i Kartografii i oba są na licencji CC BY 4.0. Punkt oznacza środek miejscowości, a nie położenie obiektu. Kontur na mapie jest uproszczony: z granicy zostaje co setny do co dziesiątego wierzchołka, tyle, ile widać przy tej wielkości rysunku.

Powierzchnia i liczba mieszkańców jednostek administracyjnych pochodzą z Banku Danych Lokalnych Głównego Urzędu Statystycznego, na licencji CC BY 4.0. Powierzchnia jest powierzchnią geodezyjną według danych GUGiK, ludność stanem na koniec roku. Gęstość zabytków wyliczamy sami z tych dwóch liczb.

Współrzędne pojedynczych obiektów, rok powstania oraz odnośniki do Wikipedii pochodzą z Wikidanych, których treść jest w domenie publicznej na zasadach CC0 1.0. Dopasowanie idzie po numerze wpisu do rejestru i jego dacie. Gdy jeden wpis obejmuje cały zespół, a wskazane obiekty stoją dalej niż 250 metrów od siebie, punktu nie pokazujemy wcale: lepszy brak niż postawiony w złym miejscu.