styl · cała Polska

Zabytki w Polsce, styl: klasycystyczny

W rejestrze zabytków jest 3 485 obiektów w stylu klasycystycznym. Obiekty leżą w 1 806 miejscowościach. Najwięcej z nich jest w województwie wielkopolskim (521). Datowanie ustalono dla 3 450 obiektów, najstarsze pochodzą z XIV wieku. Najczęstsze funkcje to budynek mieszkalny (662), dwór (595) i pałac (321). Wpisy do rejestru pochodzą z lat 1929 do 2026.

3 485
obiektów w rejestrze: 1 806
miejscowości z obiektami: XIV w.
najstarsze datowanie: datowanie ustalono dla 3 450 z 3 485 obiektów; 1929
pierwszy wpis do rejestru: najnowszy wpis: 2026

Czym jest styl klasycystyczny

Klasycyzm to w polskich warunkach okres od lat siedemdziesiątych XVIII wieku do około roku 1840. Wzorem jest architektura antyczna czytana wprost: portyk z kolumnami w wielkim porządku, trójkątny fronton, symetria osiowa, gładka ściana i płaski detal. Dach jest niski i schowany za gzymsem, okna prostokątne, rytm otworów równomierny. We wnętrzu układ amfiladowy z salonem na osi ogrodowej.

Faseta jest liczna, bo klasycyzm objął całą warstwę budownictwa ziemiańskiego i miejskiego: dwory z czterokolumnowym portykiem, oficyny, ratusze, kościoły na planie centralnym.

Trzy rozróżnienia są tu praktyczne. Barok używa tego samego repertuaru kolumn i gzymsów, ale plastycznie, z falującą ścianą i bogatym profilem. Neoklasycyzm to powrót do form antycznych około roku 1900 i w latach trzydziestych XX wieku, na budynkach o innej skali i konstrukcji. Eklektyzm z drugiej połowy XIX wieku łączy elementy klasyczne z neorenesansowymi i neobarokowymi na jednej elewacji, więc dwór klasycystyczny rozbudowany pod koniec tego stulecia bywa zapisany raz tak, raz tak.

Zobacz też: eklektyczny, neoklasycystyczny

Rozkład po województwach

Osiem województw z największą liczbą obiektów w tej kategorii. Pozostałe są w ostatnim wierszu zbiorczo: strona z linkiem do każdego z szesnastu przekroczyłaby limit linków wewnętrznych, a lista województw jest w stopce.
Województwo	Obiekty
Wielkopolskie	521
Łódzkie	421
Dolnośląskie	356
Lubelskie	307
Mazowieckie	289
Lubuskie	238
Małopolskie	224
Opolskie	170
pozostałe 8 województw	959

Obiekty w tej kategorii

3 485 obiektów, strona 30 z 35.

Pałac, ob. szkoła Krajenka · Szkolna 17 XIX w. Pałac, ob. szkoła i biblioteka Krotoszyn · Park Wojska Polskiego 1 XVII w. Pałac, ob. szkoła muzyczna Sochaczew · Bartosza Głowackiego 2 XIX w. Pałac opacki Opactwo XVIII w. Pałacowa brama wjazdowa z kordegardą Skierniewice · Henryka Sienkiewicza XVIII w. Pałac Przeworskich Kraków · Warszawska 17 XIX w. Pałac Pułaskich Kalisz · Plac Jana Kilińskiego 4 XIX w. Pałac Pusłowskich Kraków · Westerplatte 10 bez datowania Pałac regencji Kwidzyn · Katedralna 5 XVIII w. Pałac rodziny Hoym Wrocław · Parkowa 28 XIX w. Pałac Schaffgotschów Jelenia Góra · Plac Piastowski 27 XVIII w. Pałac Schlosserów Ozorków · Listopadowa 6b XIX w. Pałac tzw. Belweder Łęknica · Wojska Polskiego 2 XX w. Pałac, tzw. Dworek Mieroszewskich Sosnowiec · Szpitalna XVIII w. Pałac, tzw. Nowy Ostromecko · Bydgoska 9 XIX w. Pałac, tzw. Zarządcówka Borek Strzeliński XVIII w. Pałac Wallenberg-Pachalych Wrocław · Karola Szajnochy 10 XVIII w. Pałacyk Kwidzyn · Katedralna 3 XIX w. Pałacyk Henryków Warszawa · Puławska 107A XIX w. Pałacyk Śleszyńskich Warszawa · Aleje Ujazdowskie 25 XIX w. Pałacyk Tyrolski Żyrardów · Bolesława Limanowskiego 41 XIX w. Pałacyk tzw. Bażantarnia Poręba · Barbórki 47 XVIII w. Pałac z galeriami Słubice · Płocka 53 XIX w. Pałac z pawilonami i galeriami Walewice XVIII w. Parnik Wola Pękoszewska XIX w. Pastorówka Aleksandrów Łódzki · Plac Tadeusza Kościuszki 12 XIX w. Pastorówka Rydzyna · Wolności 10 XVIII w. Pastorówka, ob. dom mieszkalny Leszno · Bolesława Chrobrego 30 XVIII w. Pawilon Drwalew · Grójecka 10a XIX w. Pawilon handlowy Szczawno-Zdrój · Tadeusza Kościuszki 19 XIX w. Pawilon-herbaciarnia Bukowiec XIX w. Pawilon-herbaciarnia Sztynort XIX w. Pawilon I Mała Wieś XVIII w. Pawilon I Błędów XVIII w. Pawilon II Mała Wieś XVIII w. Pawilon II Błędów XVIII w. Pawilon III Mała Wieś XVIII w. Pawilon III Błędów XVIII w. Pawilon IV Mała Wieś XVIII w. Pawilon IV Błędów XVIII w. Pawilon mieszkalny I Sieraków · Stadnina 7 XIX w. Pawilon mieszkalny II Sieraków · Stadnina 8 XIX w. Pawilon mieszkalny III Sieraków · Stadnina 11 XIX w. Pawilon mieszkalny IV Sieraków · Stadnina 13 XIX w. Pawilon ogrodowy Małków XIX w. Pawilon ogrodowy Skoraszewice XIX w. Pawilon ogrodowy Monopter Dobrzyca XIX w. Pawilon ogrodowy Panteon Dobrzyca · Pleszewska 5a XVIII w. Pawilon ogrodowy, tzw. Świątynia Zofii Dąbroszyn XIX w. Pawilon parkowy Chocianów · Tadeusza Kościuszki 17 XIX w. Pawilon północny Piotrkowice XVIII w. Pawilon Polska za Granicą, ob. biblioteka Akademii Medycznej Poznań · Elizy Orzeszkowej 17 XX w. Pawilon południowy Piotrkowice XVIII w. Pawilon spacerowy Kursaal, ob. dom zdrojowy Edward Jelenia Góra · Park Zdrojowy 4 XIX w. Pawilon wjazdowy Stara Przysieka Druga XIX w. Pawilon wschodni Piotrkowice XVIII w. Pawilon zdrojowy, ob. kawiarnia Jelenia Góra · Park Zdrojowy 3 XVIII w. Piekarnia wojskowa Toruń · Wały gen. Władysława Sikorskiego 12 XIX w. Pijalnia wód Marysieńka Jelenia Góra · Ks. Piotra Ściegiennego 9A XIX w. Piwnice dworu Woźniki XIX w. Piwnice dworu Smarzewo XIX w. Piwnice pałacu Wysoka XVIII w. Plebania Tomisław XIX w. Plebania Brzeg Głogowski XIX w. Plebania Stare Rochowice XIX w. Plebania Stara Łomnica XVIII w. Plebania Trzebieszowice XIX w. Plebania Buczyna XIX w. Plebania Mrozów · Wyzwolenia 17 XVIII w. Plebania Świdnica · Plac Pokoju 6 XVII w. Plebania Wrocław · Plac Katedralny 18 XIX w. Plebania Działoszyn XIX w. Plebania Świerzawa · Plac Najświętszej Marii Panny 2 XVIII w. Plebania Sokołowiec XIX w. Plebania Wisznice · Rynek 2 XIX w. Plebania Horodło · Jurydyka 2 XIX w. Plebania Żdżanne XIX w. Plebania Lublin · Żołnierzy Niepodległej 10 XVIII w. Plebania Lublin · Głuska 145A XVIII w. Plebania Kurów · Lubelska 6 XVIII w. Plebania Łaszczów · 3 Maja 14 XX w. Plebania Włodawa · Kościelna 11 XIX w. Plebania Bytnica XIX w. Plebania Łagów · Zielonogórska 15A XIX w. Plebania Radoszyn XVIII do XIX w. Plebania Konradowo XIX w. Plebania Łysiny XIX w. Plebania Zielona Góra · Jarogniewice XIX w. Plebania Bojadła · Kościelna 2 XVIII do XIX w. Plebania Brzeziny · Tadeusza Kościuszki 48 XIX w. Plebania Babsk · Lipowa 33 XIX w. Plebania Kurzeszyn XX w. Plebania Lubania XIX w. Plebania Brzeźnio · Kościelna 13 XIX w. Plebania Głuchów · Rawska 1 XIX w. Plebania Wieluń · Henryka Sienkiewicza 1 XIX w. Plebania Ozorków · Zgierska 9 XIX w. Plebania Goszcza · Mariana Langiewicza 56 XIX do XX w. Plebania Krzeszowice · Apteczna 6 XIX w. Plebania Tenczynek · Ks. Mieczysława Mądrzyka 21A XIX w.

Wpisy do rejestru według dekad

1920

1930

1940

360

1950

1 350

1960

588

1970

466

1980

353

1990

150

2000

108

2010

2020

Liczby z wykresu

Wpisy do rejestru według dekad, w Polsce. Tabela obejmuje całą serię, także dekady sprzed pierwszego wpisu, których rysunek nie pokazuje: kompletność należy do tabeli, a nie do rysunku. Dekady bez wpisów zostają w tabeli z wartością zero, żeby luka w rejestrze była widoczna jako luka, a nie jako brak wiersza.
Dekada	Wpisy
1900	0
1910	0
1920	1
1930	14
1940	63
1950	360
1960	1 350
1970	588
1980	466
1990	353
2000	150
2010	108
2020	32

Źródło danych

Dane pochodzą z rejestru zabytków prowadzonego przez Narodowy Instytut Dziedzictwa, udostępnionego na portalu dane.gov.pl na licencji CC BY 4.0. Dane zostały przetworzone: ujednolicono nazewnictwo jednostek administracyjnych, znormalizowano chronologię do wieków, w nazwach obiektów zastąpiono pauzę i półpauzę dywizem, przy wyświetlaniu podniesiono pierwszą literę nazwy obiektu, oraz wyliczono agregaty. Stan danych: 2026-09-30.

Współrzędne miejscowości pochodzą z Państwowego Rejestru Nazw Geograficznych, a granice jednostek administracyjnych z Państwowego Rejestru Granic. Oba prowadzi Główny Urząd Geodezji i Kartografii i oba są na licencji CC BY 4.0. Punkt oznacza środek miejscowości, a nie położenie obiektu. Kontur na mapie jest uproszczony: z granicy zostaje co setny do co dziesiątego wierzchołka, tyle, ile widać przy tej wielkości rysunku.

Powierzchnia i liczba mieszkańców jednostek administracyjnych pochodzą z Banku Danych Lokalnych Głównego Urzędu Statystycznego, na licencji CC BY 4.0. Powierzchnia jest powierzchnią geodezyjną według danych GUGiK, ludność stanem na koniec roku. Gęstość zabytków wyliczamy sami z tych dwóch liczb.

Współrzędne pojedynczych obiektów, rok powstania oraz odnośniki do Wikipedii pochodzą z Wikidanych, których treść jest w domenie publicznej na zasadach CC0 1.0. Dopasowanie idzie po numerze wpisu do rejestru i jego dacie. Gdy jeden wpis obejmuje cały zespół, a wskazane obiekty stoją dalej niż 250 metrów od siebie, punktu nie pokazujemy wcale: lepszy brak niż postawiony w złym miejscu.