styl · cała Polska

Zabytki w Polsce, styl: klasycystyczny

W rejestrze zabytków jest 3 485 obiektów w stylu klasycystycznym. Obiekty leżą w 1 806 miejscowościach. Najwięcej z nich jest w województwie wielkopolskim (521). Datowanie ustalono dla 3 450 obiektów, najstarsze pochodzą z XIV wieku. Najczęstsze funkcje to budynek mieszkalny (662), dwór (595) i pałac (321). Wpisy do rejestru pochodzą z lat 1929 do 2026.

3 485
obiektów w rejestrze: 1 806
miejscowości z obiektami: XIV w.
najstarsze datowanie: datowanie ustalono dla 3 450 z 3 485 obiektów; 1929
pierwszy wpis do rejestru: najnowszy wpis: 2026

Czym jest styl klasycystyczny

Klasycyzm to w polskich warunkach okres od lat siedemdziesiątych XVIII wieku do około roku 1840. Wzorem jest architektura antyczna czytana wprost: portyk z kolumnami w wielkim porządku, trójkątny fronton, symetria osiowa, gładka ściana i płaski detal. Dach jest niski i schowany za gzymsem, okna prostokątne, rytm otworów równomierny. We wnętrzu układ amfiladowy z salonem na osi ogrodowej.

Faseta jest liczna, bo klasycyzm objął całą warstwę budownictwa ziemiańskiego i miejskiego: dwory z czterokolumnowym portykiem, oficyny, ratusze, kościoły na planie centralnym.

Trzy rozróżnienia są tu praktyczne. Barok używa tego samego repertuaru kolumn i gzymsów, ale plastycznie, z falującą ścianą i bogatym profilem. Neoklasycyzm to powrót do form antycznych około roku 1900 i w latach trzydziestych XX wieku, na budynkach o innej skali i konstrukcji. Eklektyzm z drugiej połowy XIX wieku łączy elementy klasyczne z neorenesansowymi i neobarokowymi na jednej elewacji, więc dwór klasycystyczny rozbudowany pod koniec tego stulecia bywa zapisany raz tak, raz tak.

Zobacz też: eklektyczny, neoklasycystyczny

Rozkład po województwach

Osiem województw z największą liczbą obiektów w tej kategorii. Pozostałe są w ostatnim wierszu zbiorczo: strona z linkiem do każdego z szesnastu przekroczyłaby limit linków wewnętrznych, a lista województw jest w stopce.
Województwo	Obiekty
Wielkopolskie	521
Łódzkie	421
Dolnośląskie	356
Lubelskie	307
Mazowieckie	289
Lubuskie	238
Małopolskie	224
Opolskie	170
pozostałe 8 województw	959

Obiekty w tej kategorii

3 485 obiektów, strona 6 z 35.

Dom Brzeg · Długa 49 XIX w. Dom Brzeg · Długa 55 XIX w. Dom Brzeg · Długa 57 XIX w. Dom Brzeg · Rynek 15 XVIII w. Dom Brzeg XVII w. Dom Przylesie XIX w. Dom Baborów · Wiejska 7 XIX w. Dom Grobniki · Głubczycka 13 XIX w. Dom Kietrz · Górska 40 XIX w. Dom Kozłówki XIX w. Dom Byczyna · Floriańska 20 XIX w. Dom Byczyna · Kościelna 14 XVIII w. Dom Byczyna · Kościelna 16 XVIII w. Dom Byczyna · Kościelna 7 XIX w. Dom Byczyna · Krótka 4 XIX w. Dom Byczyna · Okrężna 1 XIX w. Dom Byczyna · Okrężna 23 XIX w. Dom Byczyna · Okrężna 31 XIX w. Dom Byczyna · Okrężna 33 XIX w. Dom Byczyna · Okrężna 35 XIX w. Dom Byczyna · Rynek 15 XIX w. Dom Byczyna · Rynek 16 XIX w. Dom Byczyna · Rynek 3 XIX w. Dom Byczyna · Rynek 4 XIX w. Dom Byczyna · Rynek 6 XIX w. Dom Gołkowice XIX w. Dom Kluczbork · Księdza Ściegiennego 15 XIX w. Dom Kluczbork · Plac Niepodległości 3 XIX w. Dom Kluczbork · Plac Niepodległości 7 XIX w. Dom Kluczbork · Rynek 12 XVIII do XIX w. Dom Kluczbork · Rynek 13 XVIII do XIX w. Dom Kluczbork · Rynek 15 XVIII do XIX w. Dom Kluczbork · Rynek 20 XVIII do XIX w. Dom Kluczbork · Rynek 21 XIX w. Dom Kluczbork · Skłodowskiej-Curie 9 XIX w. Dom Namysłów · Obrońców Pokoju 24 XIX w. Dom Pokój · 1 Maja 12 XIX w. Dom Pokój · 1 Maja 18 XIX w. Dom Pokój · Namysłowska 5 XIX w. Dom Pokój · Wolności 36 XIX w. Dom Miodary · Brzozowa 4 XIX w. Dom Miodary · Brzozowa 4a XIX w. Dom Miodary · Brzozowa 4b XIX w. Dom Miodary · Brzozowa 4c XIX w. Dom Głuchołazy · Kościuszki 50 XIX w. Dom Głuchołazy · Rynek 25 XIX w. Dom Otmuchów · Krakowska 4 XIX w. Dom Paczków · Rynek 50 XIX w. Dom Opole · Rynek 10 XVII w. Dom Opole · Mieczysława Niedziałkowskiego 5 XIX w. Dom Opole · św. Wojciecha 7 XIX w. Dom Niemodlin · Drzymały 4 XVIII do XIX w. Dom Prószków · Korfantego 1 XVIII w. Dom Głogówek · Kościuszki 12 XIX w. Dom Kazimierz XIX w. Dom Prudnik · Łukowa 1 XVIII w. Dom Prudnik · Ratuszowa 7 XIX w. Dom Krosno · Augusta Lewakowskiego 16 XX w. Dom Mielec · Kościuszki 5 XIX w. Dom Przemyśl · Franciszkańska 9 XVI do XVII w. Dom Przemyśl · Tatarska 1 XIX w. Dom Przemyśl · 3 Maja 18 XIX w. Dom Rzeszów · 8 Marca 5 XIX w. Dom Rzeszów · Ks. Józefa Jałowego 12 XIX w. Dom Rzeszów · Rynek 7 XVIII w. Dom Augustów · 3 Maja 24 XIX w. Dom Augustów · 3 Maja 30 XIX do XX w. Dom Augustów · 3 Maja 9 XIX w. Dom Augustów · Zygmunta Augusta 16 XIX do XX w. Dom Augustów · Zygmunta Augusta 28 XIX w. Dom Augustów · Zygmunta Augusta 4 XIX do XX w. Dom Augustów · Zygmunta Augusta 8 XIX w. Dom Tykocin · Józefa Piłsudskiego 29 XIX w. Dom Tykocin · Józefa Piłsudskiego 31 XIX w. Dom Tykocin · Kaczorowska 5 XVIII do XIX w. Dom Białystok · Bukowa 4 XIX w. Dom Białystok · Nowowarszawska 20 XX w. Dom Białystok · Warszawska 1 XIX w. Dom Białystok · Warszawska 30 XIX w. Dom Białystok · Warszawska 32 XIX w. Dom Białystok · Warszawska 7A XX w. Dom Rajgród · Warszawska 20 XIX w. Dom Łomża · 3 Maja 11 XIX w. Dom Siemiatycze · Pałacowa 14 XIX w. Dom Sokółka · Plac Kościuszki 26 XVIII do XIX w. Dom Suwałki · Adama Mickiewicza 5 XIX w. Dom Suwałki · Chłodna 16 XIX w. Dom Suwałki · Krótka 10 XIX w. Dom Suwałki · Księdza Jerzego Jana Zawadzkiego 7 XIX w. Dom Suwałki · Księdza Kazimierza Aleksandra Hamerszmita 5 XIX w. Dom Suwałki · Plac Marszałka Piłsudskiego 1 XIX w. Dom Suwałki · Plac Marszałka Piłsudskiego 2 XIX w. Dom Suwałki · Tadeusza Kościuszki 10 XIX w. Dom Suwałki · Tadeusza Kościuszki 106 XVIII do XIX w. Dom Suwałki · Tadeusza Kościuszki 20 XIX w. Dom Suwałki · Tadeusza Kościuszki 22 XIX w. Dom Suwałki · Tadeusza Kościuszki 25 XIX w. Dom Suwałki · Tadeusza Kościuszki 38 XIX w. Dom Suwałki · Tadeusza Kościuszki 46 XIX w. Dom Suwałki · Tadeusza Kościuszki 48 XIX w.

Wpisy do rejestru według dekad

1920

1930

1940

360

1950

1 350

1960

588

1970

466

1980

353

1990

150

2000

108

2010

2020

Liczby z wykresu

Wpisy do rejestru według dekad, w Polsce. Tabela obejmuje całą serię, także dekady sprzed pierwszego wpisu, których rysunek nie pokazuje: kompletność należy do tabeli, a nie do rysunku. Dekady bez wpisów zostają w tabeli z wartością zero, żeby luka w rejestrze była widoczna jako luka, a nie jako brak wiersza.
Dekada	Wpisy
1900	0
1910	0
1920	1
1930	14
1940	63
1950	360
1960	1 350
1970	588
1980	466
1990	353
2000	150
2010	108
2020	32

Źródło danych

Dane pochodzą z rejestru zabytków prowadzonego przez Narodowy Instytut Dziedzictwa, udostępnionego na portalu dane.gov.pl na licencji CC BY 4.0. Dane zostały przetworzone: ujednolicono nazewnictwo jednostek administracyjnych, znormalizowano chronologię do wieków, w nazwach obiektów zastąpiono pauzę i półpauzę dywizem, przy wyświetlaniu podniesiono pierwszą literę nazwy obiektu, oraz wyliczono agregaty. Stan danych: 2026-09-30.

Współrzędne miejscowości pochodzą z Państwowego Rejestru Nazw Geograficznych, a granice jednostek administracyjnych z Państwowego Rejestru Granic. Oba prowadzi Główny Urząd Geodezji i Kartografii i oba są na licencji CC BY 4.0. Punkt oznacza środek miejscowości, a nie położenie obiektu. Kontur na mapie jest uproszczony: z granicy zostaje co setny do co dziesiątego wierzchołka, tyle, ile widać przy tej wielkości rysunku.

Powierzchnia i liczba mieszkańców jednostek administracyjnych pochodzą z Banku Danych Lokalnych Głównego Urzędu Statystycznego, na licencji CC BY 4.0. Powierzchnia jest powierzchnią geodezyjną według danych GUGiK, ludność stanem na koniec roku. Gęstość zabytków wyliczamy sami z tych dwóch liczb.

Współrzędne pojedynczych obiektów, rok powstania oraz odnośniki do Wikipedii pochodzą z Wikidanych, których treść jest w domenie publicznej na zasadach CC0 1.0. Dopasowanie idzie po numerze wpisu do rejestru i jego dacie. Gdy jeden wpis obejmuje cały zespół, a wskazane obiekty stoją dalej niż 250 metrów od siebie, punktu nie pokazujemy wcale: lepszy brak niż postawiony w złym miejscu.